Dziedzictwo, które żyje.
200 lat Biblioteki i 600 lat Zamku w Kórniku

Rozpoczęliśmy właśnie nasz wyjątkowy, podwójny jubileusz. W 1826 roku Tytus Działyński zaczął przenosić swoją bibliofilską kolekcję do Zamku w Kórniku. Zamku, o którym najstarszy zachowany dokument pochodzi z 1426 roku.

Rok 2026 to prawdziwe kórnickie, wielkopolskie, a właściwie polskie święto – wszak obchodzimy 200-lecie Biblioteki Kórnickiej oraz 600-lecie Zamku w Kórniku. Zamek w ciągu tych sześciu wieków był wprawdzie kilka razy przebudowany przez kolejnych właścicieli, ale zachował swój oryginalny kształt, ponieważ nigdy nie został zniszczony w trakcie burzliwych dziejów naszego kraju. Niegdyś stanowił rezydencję mieszkalną, a dziś jest zabytkiem wpisanym do rejestru Pomników Historii, który rokrocznie odwiedza około sto tysięcy turystów z Polski i świata. Kolekcja Biblioteki Kórnickiej, której część wpisana została na krajową listę UNESCO, sytuuje ją wśród najważniejszych polskich książnic, a z jej zasobów regularnie korzystają polscy i zagraniczni badacze.

Te jubileusze stanowią wyjątkową okazję, aby przypomnieć i uhonorować dziedzictwo rodzin Działyńskich oraz Zamoyskich, które stworzyły to miejsce, a zarazem nadal, jeszcze skuteczniej promować jego nietuzinkową wartość. Nasze działania, jako instytucji publicznej – związanej dziś z Polską Akademią Nauk – mają charakter naukowy, popularyzacyjny oraz kulturotwórczy. Jesteśmy dumni, że możemy opiekować się tą niezwykłą kolekcją, a zarazem doskonale wiemy, jak to robić – zespół Biblioteki tworzą świetni specjaliści w swoich dziedzinach, ludzie zaangażowani, dla których każdy dzień w pracy to ważna misja.

Panorama obchodów

W 2026 roku planujemy cykl wydarzeń związanych z Biblioteką i Zamkiem, pod wspólnym tytułem: Dziedzictwo, które żyje. 200 lat Biblioteki Kórnickiej i 600 lat Zamku w Kórniku. Całkowicie odmienimy z tej okazji zamkowy hol, wprowadzając do niego nowoczesne i zaskakujące rozwiązania wystawiennicze. W prestiżowych, a zarazem otwartych dla szerokiej publiczności miejscach pokazywać będziemy naszą wystawę plenerową, a integralną częścią projektu będzie wystawa w przestrzeni cyfrowej, zapewniająca wszystkim stały dostęp do treści edukacyjnych oraz opowieści jubileuszowej. Planujemy także wydanie przepięknego albumu prezentującego dwieście skarbów wybranych z naszej biblioteczno-muzealnej kolekcji. Nie zabraknie ponadto filmu łączącego wiedzę ekspercką z wartką, wciągającą narracją. Zaproponujemy też szereg spotkań: zajęć, warsztatów, wykładów, oprowadzań kuratorskich – by jak najwięcej osób mogło zagłębić się w fascynujący świat naszej Biblioteki.

Przyjaciele, w towarzystwie których świętujemy

Swoje 200-lecie obchodzą w tym roku także inne, pod wieloma względami bliskie nam instytucje: Arboretum w Kórniku (należące do Instytutu Dendrologii PAN) oraz Szkółki Kórnickie (będące Zakładem Doświadczalnym PAN). Arboretum to nie tylko niezwykle bogata kolekcja drzew i krzewów, które dają radość oraz wytchnienie rzeszom spacerowiczów, ale przede wszystkim ważna na światowej mapie przestrzeń prowadzenia badań naukowych i upowszechniania wiedzy dendrologicznej. Szkółki zaś to jeden z najstarszych tego rodzaju zakładów w Polsce, nieprzerwanie i znakomicie prowadzony od czasów Tytusa Działyńskiego. W sposób godny podziwu dba zarówno o promocję rodzimych gatunków,
a zarazem odważnie poszerza swoją ofertę o okazy sprowadzane z najlepszych szkółek europejskich, i nie tylko. Wobec takich jubileuszy Miasto Kórnik nie mogło pozostać obojętne. Rada Miasta uchwaliła rok 2026 Rokiem Dziedzictwa Kórnickiego i aktywnie włączyła się w organizację obchodów oraz wsparcie świętujących instytucji. To wspaniały przykład serdecznej i zaangażowanej współpracy regionalnej.

Kto nas wspiera?

Grono patronów honorowych współtworzą przedstawiciele władz rządowych i samorządowych regionu,
a także osoby związane z najbliższymi dla nas strukturami naukowymi. Do współtworzenia komitetu honorowego zaprosiliśmy przedstawicieli instytucji, które świętują wraz z nami i z którymi łączy nas wspólna misja.

Patroni honorowi

• Wojewoda Wielkopolska Agata Sobczyk
• Marszałek Województwa Wielkopolskiego Marek Woźniak
• Starosta Poznański Jan Grabkowski
• Burmistrz Miasta i Gminy Kórnik Przemysław Pacholski
• Prezes Polskiej Akademii Nauk prof. Marek Konarzewski
• Prezes Oddziału PAN w Poznaniu prof. Jerzy Kaczorowski
• Prezes Polskiego Towarzystwa Historycznego prof. Robert Litwiński

Komitet honorowy

• Dyrektor Instytutu Dendrologii PAN prof. Andrzej M. Jagodziński
• Dyrektorka Zakładu Doświadczalnego PAN „Szkółki Kórnickie” Maria Skrent
• Dyrektorka PAN Biblioteki Gdańskiej dr Anna Walczak
• Prezes Fundacji Zakłady Kórnickie dr Dariusz Grzybek

Partnerzy

• Samorząd Województwa Wielkopolskiego 
• Starostwo Powiatowe w Poznaniu 
• Samorząd Miasta i Gminy Kórnik

KALENDARZ WYDARZEŃ

LUTY
14 lutego (sobota) – Królewskie Walentynki w Zamku Kórnickim
27 lutego (piątek) – Inauguracja Roku Dziedzictwa Kórnickiego

KWIECIEŃ
22 kwietnia (środa) – Poznański Festiwal Nauki i Sztuki z niezwykłą historią 200-letniej biblioteki – Pałac Działyńskich w Poznaniu

MAJ
4 maja (poniedziałek) – Wernisaż wystawy – Zamek w Kórniku
16 maja (sobota) – Noc Muzeów – Zamek w Kórniku
30 maja (sobota) – Dzień Dziecka ze sztuką pięknego pisania i rękodzieła papierniczego – Rynek w Kórniku

LIPIEC
5 lipca (niedziela) – Koncert zespołu Raz Dwa Trzy w Kórniku – Arboretum Kórnickie
19 lipca (niedziela) – Dzień otwarty w Arboretum Kórnickim i prezentacja wystawy plenerowej BK

WRZESIEŃ
17-18 września (czwartek-piątek) – Kórnickie Dni Nauki – wykłady w szkołach i nocne zwiedzanie Zamku Kórnickiego
20 września (niedziela) – Piknik dziedzictwa na podzamczu – Kórnik

PAŹDZIERNIK
22-23 października (czwartek-piątek) – Konferencja jubileuszowo-projektowa – Pałac Działyńskich w Poznaniu

LISTOPAD
28 listopada (sobota) – Nocne zwiedzanie Zamku śladami Teofili z Działyńskich – Zamek Kórnicki

Kalendarz wydarzeń będzie na bieżąco aktualizowany.